Sê Celebên Zulmê hene F Yalçîn


عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ : ” الظُّلْمُ ثَلاثَةٌ ، فَظُلْمٌ لا يَغْفِرُهُ اللَّهُ ، وَظُلْمٌ يَغْفِرُهُ ، وَظُلْمٌ لا يَتْرُكُهُ ، فَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لا يَغْفِرُهُ اللَّهُ فَالشِّرْكُ ، قَالَ اللَّهُ : إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ سورة لقمان آية 13 ، وَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي يَغْفِرُهُ اللَّهُ فَظُلْمُ الْعِبَادِ لأَنْفُسِهِمْ ، فِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ رَبِّهِمْ ، وَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لا يَتْرُكُهُ اللَّهُ فَظُلْمُ الْعِبَادِ بَعْضِهِمْ بَعْضًا ، حَتَّى يَدِينَ لِبَعْضِهِمْ مِنْ بَعْضٍ ”


Ji Pêxember (e.s) hatiye ragihandin ku dibêje; الظُّلْمُ ثَلاثَةٌ sê cûre zulum heye.
-Yek: فَظُلْمٌ لا يَغْفِرُهُ اللَّهُ zulma ku Xwedê tu carî lê nabore.


-Dudu: وَظُلْمٌ يَغْفِرُهُ zulma ku Xwedê lê dibore.


-Sisê: وَظُلْمٌ لا يَتْرُكُ zulma ku Xwedê tu carî bicîh nahêle. Wê hesabê wê bipirse.


Yek: فَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لا يَغْفِرُهُ اللَّهُ فَالشِّرْكُ ew zulma ku Xwedê bi tu awayî lê nabore, şirk e. Kesê ji Xwedê ra şirîk û hogiran çêke, bi tu awayî Xwedê wî efû nake û wê cezayê wî bikişîn e. Xwedê di sûreyê Loqman di ayeta 13 da wiha ferman dike; ku إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ bêguman şirk zulmekî mezin e.


Belê lêdan, t´ededarî, zordarî, kuştin û bi neheqî zebt kirina mal û milkê xelkê, birina terş û talanên mirovan zulm e, lê zulma herî mezin ew e; ku meriv şirîka ji Xwedê ra çêbike. Çiku kesê ji Xwedê ra şirîk û hevparan çêdike, li hemberî nîmetên ku Xwedê bi meriva ra kiriya û li hemberî mezinaya zat û sifetên Xalqê mutleq nankoriye dike û nefsa xwe misteheqê ´ezabê cehenemê dike.Her wiha li ser vê mijarê di sûreyê Nîsa di ayeta 48 fermana Wî wiha ye: إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَٰلِكَ لِمَنْ يَشَاءُ ۚ وَمَنْ يُشْرِكْ بِاللَّهِ فَقَدِ افْتَرَىٰ إِثْمًا عَظِيمًا Bêguman Xwedê tu carî li şirîkatiya ku jê ra tê çêkirin nabore, ji bilî wê yê mayîn ji kê ra hezbike lê dibore. Û kesê ji Xwedê ra şirîk çêke, wî boxtan û gunehekî mezin kiriye.

Dudu: وَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي يَغْفِرُهُ اللَّهُ ew zulma ku Xwedê lê dibore, فَظُلْمُ الْعِبَادِ لأَنْفُسِهِمْ، ew zulma ku meriv li nefsa xwe dike. Ev zulm jî فِيمَا بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ رَبِّهِمْ ya ku di navbera meriv Rebbê meriva da ye. Gava merivekî di îbadetên xwe da qelsî û sistayê bike, hin caran nimêj neke anjî rojiyê negire; yanê bi durustî îbadetên ferz eda neke, zulmê li nefsa xwe dike. Di vê mijarê da, Xwedê ji kê ra hezbike lê dibore, anjî ceza dike. Lewra ev cûre zulum tenê di navbera meriv û Xwedayê meriva da ye. Ya ku bi ´Edaleta civakî ra têkildare ev qismê sêyemî ne.

Sisê: وَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لا يَتْرُكُهُ اللَّهُ zulma ku Xwedê tu carî bicîh nahêle; îla wê hesabê wê bipirse, فَظُلْمُ الْعِبَادِ بَعْضِهِمْ بَعْضًا zulma ku ´evd-mirov li hev dikin. Xwedê tu carî vî qismê zulmê bicîh nahêle حَتَّى يَدِينَ لِبَعْضِهِمْ مِنْ بَعْضٍ heya hinek ji wan, deynê yên din nedin. Yanê gava kesekî li yekê din zulum kir, mafê wî jê distîne, heqê wî binpê dike, destdirêjiya mal û serweta wî dike. Ev jî tê wê m´enayê; ku kesê zulumkar deyndarê yê mezlûm e. Divê mafê wî yê ku jê sitandiye paşva bide, li hev werin û yê ku heqê wî hatiye xwarin yê zalim helal bike, hê Xwedê jî li wan were rehmê û li wan bibore.


Gava kesê zulumkar deynê yê mezlûm paşava nede, zirar û ziyana wî lê venegerîne, wê ji sedî sed Xwedê roja mehşerê li gora ´Edaleta xwe di navbera wan da hukum bike û çi ceza pêwîstbe wê bide kesê zalim.
Belê gava kesekî nimêj bike, rojî bigire û wacêbên xwe mayîn bêkêmasî bicîh bîne, tişteke pir qenc û baş e. Lê ev di navbera wî û Xwedayê wî da ye. Ji bona civakê ya girînig ew e; ku ew kes çewa miamilê bi malbata xwe ra dike, bi dost û ciranên xwe ra dike, bi ´eşîr û qewmekî din ra dike.

Camêr temamê wacibên xwe yên dînî bicîh tîne, lê bê ´edalet e, zalim e û rêz û hurmetê li heqê kesê bindest û belengaz nagire. Ma xelk çi bike ji wî û ji îbadetên wî?


Feyzullah Yalcin 2020 -03-25

Lämna ett svar

Pin It on Pinterest